Waarom is het belangrijk dat er normen voor kwaliteit zijn?
Met de invoering van dee basisverzekering in 2006 hebben zorgverzekeraars de verantwoordelijkheid van de overheid gekregen om te zorgen voor goede en betaalbare zorg. Hiervoor is inzicht in de kwaliteit van zorg erg belangrijk. Tot nu toe was het moeilijk om iets te kunnen zeggen over de kwaliteit van behandelingen en operaties. Chirurgen zijn nu zelf met kwaliteitsnormen voor negen verschillende operaties gekomen. OZF Achmea juicht dit toe, omdat we u hierdoor beter kunnen verzekeren van de beste kwaliteit van zorg.

Wie hebben deze normen vastgesteld?
De Nederlandse Vereniging van Heelkunde (NVvH), dit is een vereniging van chirurgen in Nederland die hun krachten bundelen om de kwaliteit van de chirurgie te verbeteren. Bijna alle in Nederland geregistreerde en werkende chirurgen zijn lid van de NVvH.
De norm voor de verwijdering van de blaas bij blaaskanker is opgesteld door de Nederlandse Vereniging voor Urologie (NVU).

Wat houden de normen precies in?
De kwaliteitsnormen zijn opgebouwd uit 2 gedeeltes.

• Ten eerste zijn er specifieke kwaliteitseisen opgesteld. Deze eisen zeggen wat over faciliteiten van een ziekenhuis of afdeling, zoals aanwezige medische apparatuur en gespecialiseerde poli's of verpleegkundigen.
• Het andere gedeelte van de norm gaat over volume-eisen. Dit betekent dat er elk jaar een minimum aantal operaties moet worden uitgevoerd in een ziekenhuis. Uit verschillende onderzoeken komt naar voren dat als er in een ziekenhuis een bepaalde operatie vaak uitgevoerd wordt, dit tot betere resultaten en minder complicaties leidt.

Voor de hele lijst met alle eisen per ziektebeeld kunt u terecht op de site van de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde.

Om welke negen operaties gaat het?
Specifieke kwaliteitseisen én volume-eisen zijn opgesteld voor de volgende ziektes:

• Darmkanker
• Borstkanker
• Longkanker
• Blaaskanker (verwijdering van de blaas (cystectomie))
• Tumoren van bindweefsel, spieren en bloedvaten (NB hier is geen volume-eis opgesteld)

Volume-eisen zijn ook opgesteld voor de operatie van de volgende ziektes:

• Alvleesklierkanker
• Uitzaaiingen in de lever
• Slokdarmkanker
• Aneurysma Aorta Abdominale (verwijding van de grote buikslagader)

Kwaliteitseisen voor deze ziekten worden pas later in 2011 bekend gemaakt.

Wat zijn de volume-eisen?
Darmkanker:
minimaal 50 operaties per jaar per ziekenhuis

Borstkanker:
minimaal 50 operaties per jaar per ziekenhuis

Longkanker:
minimaal 20 operaties per jaar per ziekenhuis

Alvleesklierkanker:
minimaal 20 operaties per jaar per ziekenhuis

Uitzaaiingen in de lever:
minimaal 20 operaties per jaar per ziekenhuis

Slokdarmkanker:
minimaal 20 operaties per jaar per ziekenhuis

Aneurysma Aorta Abdominale:
minimaal 20 operaties per jaar per ziekenhuis

Blaaskanker (Verwijdering van de blaas):
minmiaal 10 operaties per jaar per ziekenhuis

De norm is nu per ziekenhuis, maar het is toch ook belangrijk hoe vaak een arts de operatie uitvoert?
Dat klopt. Omdat dit een nieuwe ontwikkeling is, zijn de normen nog niet perfect. Het liefst zouden we cijfers over de kwaliteit per arts laten zien. Maar er is nog weinig onderzoek gedaan naar de relatie tussen de arts en de kwaliteit van een behandeling. Hierdoor zijn er onvoldoende gegevens om normen per arts vast te stellen. Bovendien hebben we nog niet alle gegevens per arts beschikbaar. U kunt bij uw ziekenhuis of arts zelf navragen hoe vaak een arts de operatie per jaar uitvoert.

Is een ziekenhuis dat niet aan de norm voldoet een slecht ziekenhuis?
De zorg in Nederland is over het algemeen van een zeer hoog niveau. Het is een nieuwe ontwikkeling in Nederland dat er normen komen voor de kwaliteit van behandelingen. Het kost tijd om goed gebruik te maken van deze normen. Als ziekenhuizen nu een bepaalde operatie uitvoeren maar niet aan de norm voldoen, betekent dit niet automatisch dat de kwaliteit slecht is. De kwaliteit is goed, maar we willen in de toekomst alleen gaan voor de allerbeste kwaliteit. Als u hier meer over wilt weten, kunt u contact opnemen met onze afdeling Klantenservice of er met uw huisarts over praten.

Wat doen jullie als een ziekenhuis niet aan deze norm voldoet?
De kwaliteit van zorg in Nederland is goed en de ziekenhuizen waarmee OZF Achmea nu een contract heeft, werden voorheen ook al gecontroleerd op kwaliteit. We willen alleen nog gaan voor topzorg. Daarom kijken we vanaf nu of een ziekenhuis voldoet aan deze nieuwe normen, om vanaf 2012 alleen nog contracten met ziekenhuizen te sluiten die aan de norm voldoen. Voldoet een ziekenhuis hier niet aan? Dan sluiten we geen contract voor deze behandeling met dit ziekenhuis.

Kan ik voor andere behandelingen ook beter alleen nog maar naar de ziekenhuizen die nu aan deze normen voldoen?
Nee, dat is niet nodig. De normen voor kwalitatief goede zorg verschillen per ziekte. OZF Achmea stimuleert artsen voor zoveel mogelijk behandelingen een norm vast te stellen. Elk ziekenhuis zal zich uiteindelijk specialiseren in bepaalde behandelingen. Dit betekent dat u voor de beste behandeling bij de ene ziekte beter naar ziekenhuis A kunt en voor de beste zorg voor een andere ziekte beter bij ziekenhuis B terecht kunt.

Hoe voorkomen jullie dat er wachtlijsten ontstaan bij de ziekenhuizen die aan de hoge norm voldoen?
Dit heeft voor ons hoge prioriteit. Ook ziekenhuizen hebben er belang bij dat de zorg voor patiënten voldoende beschikbaar is. Dit betekent geen lange wachtlijsten én goede spreiding van zorg in Nederland, zeker voor deze ingrijpende behandelingen. Omdat deze normen nieuw zijn, gaan we hier zorgvuldig mee om. Nadelige effecten willen we zo veel mogelijk voorkomen. Dit betekent dat we in gesprek gaan met ziekenhuizen die nu niet aan de normen voldoen. Iedereen kan dus nog tot 1 januari 2012 terecht bij alle ziekenhuizen. De ziekenhuizen hebben tijd om plannen te maken om aan de norm te kunnen voldoen. Ze kunnen bijvoorbeeld gaan samenwerken met omliggende ziekenhuizen.

Wie bepaalt straks in welk ziekenhuis welke behandeling plaatsvindt?
We juichen het toe dat artsen zelf met kwaliteitsindicatoren komen. We zullen ze hierbij de komende jaren ook ondersteunen. De ziekenhuizen zullen door deze nieuwe ontwikkeling zelf keuzes moeten maken in welke zorg zij zich willen specialiseren. Het is bijna onmogelijk voor ziekenhuizen om elke behandeling vaak genoeg uit te voeren om te voldoen aan alle indicatoren. Dat betekent dat een ziekenhuis zich bijvoorbeeld specialiseert in ziekte A, maar niet in ziekte B.

Hoeveel mensen krijgen te maken met de ziekten uit de lijst?

• Darmkanker treft jaarlijks circa 12.500 mensen in Nederland
• Borstkanker treft jaarlijks circa 13.000 mensen in Nederland
• Longkanker treft jaarlijks circa 11.000 mensen in Nederland
• Alvleesklierkanker treft jaarlijks circa 2.000 mensen in Nederland
• Uitzaaiingen in de lever treft jaarlijks circa 1.800 mensen in Nederland
• Slokdarmkanker treft jaarlijks circa 1.900 mensen in Nederland
• Aneurysma Aorta Abdominale treft jaarlijks circa 7.000 mensen in Nederland
• Blaaskanker met verwijdering van de blaas gebeurt bij circa 600 mensen per jaar in Nederland
• Tumoren van bindweefsel, spieren en bloedvaten treft circa 800 mensen per jaar in Nederland

Ik ben ondere behandeling voor een van deze negen ziekten. Wat kan ik nu het beste doen?
De zorg in Nederland is goed. U kunt dus bij uw huidige ziekenhuis blijven en desgewenst met uw behandelend arts het gesprek over kwaliteit aangaan.

Wilt u toch liever behandeld worden in een ziekenhuis dat al aan de norm voldoet? De lijst met ziekenhuizen die aan de normen voldoen, is 1 maart 2011 beschikbaar. We willen absoluut zeker weten of ziekenhuizen voldoen aan de normen en gaan de cijfers daarom met de ziekenhuizen nog controleren voordat we de lijst bekend maken. Om dit grondig te kunnen controleren hebben we nog tijd nodig. Heeft u vragen of behoefte aan meer informatie over uw situatie? Neem dan gerust contact op met onze afdeling Klantenservice.

Hoe word ik op de hoogte gehouden als de lijst met ziekenhuizen bekend wordt?
Wij publiceren de lijsten op 1 maart 2011 op onze website.

Moet ik voor mijn chemotherapie of bestraling naar een ander ziekenhuis?
Nee, dat hoeft niet. De normen die opgesteld zijn door de algemeen chirurgen hebben te maken met de kwaliteit van de operatie. Chemotherapie en bestraling zijn andere vormen van behandeling, waarvoor ook andere normen opgesteld moeten worden. Deze zijn nog niet beschikbaar. Als u vragen heeft over chemotherapie of bestraling, kunt u terecht bij uw behandeld arts.

Hoe zit het met de vergoeding als ik onder behandeling blijf in een ziekenhuis dat niet aan de norm voldoet?
Tot 1 januari 2012 blijven de contracten met de ziekenhuizen die niet op de lijst staan gewoon geldig. Dit betekent dat wij de behandeling voor 100% vergoeden. Er verandert tot 1 januari 2012 dus niets. Als een ziekenhuis per 1 januari 2012 niet aan de norm kan voldoen, wordt de behandeling niet langer door ons ingekocht en kan dit mogelijk financiële consequenties met zich meebrengen.

Moet ik nu langer reizen voor een behandeling?
Voor de meeste behandelingen zal dit niet nodig zijn. Mocht u een behandeling nodig hebben voor een ziekte die niet vaak in Nederland voorkomt, dan kan dit nodig zijn. Omdat zo’n specialistische behandeling niet vaak wordt uitgevoerd, is de kwaliteit hoger in ziekenhuizen die hier veel ervaring mee hebben. Afhankelijk van uw woonplaats kan dit verder weg zijn.